Passiflora Cinsine Genel Bakış ve Edulis
Bahçemizin en göz alıcı sakinlerinden biri olan Passiflora (Çarkıfelek), aslında dünyada 500'den fazla türe sahip devasa bir bitki ailesidir. Ana vatanı çoğunlukla Güney Amerika’nın tropikal ormanları olan bu bitki, hem o meşhur mimari harikası çiçekleriyle hem de şifalı ve lezzetli meyveleriyle bilinir.
Ancak bu koca ailenin her üyesi bizim bahçelerimize, iklimimize uyum sağlayamaz. Gelin bu geniş aileye genel bir göz atalım ve bizim bölgenin asıl kahramanını tanıyalım:
- Süs Türleri ve Meyve Türleri: Passiflora ailesinin bazı üyeleri sadece o muazzam mor, kırmızı veya mavi çiçekleri için (görsel ziyafet amaçlı) yetiştirilir ve meyveleri yenmez. Bazı türleri ise hem görsel olarak büyüleyicidir hem de arkasından dünyaca ünlü o tropikal meyveleri verir.
- İklim Hassasiyeti: Bu 500 çeşidin büyük bir kısmı tam tropikal iklim ister; yani en ufak bir soğukta, serin rüzgarda anında kurur. Bu yüzden her Passiflora fidanı her bölgede tutmaz.
- Bölgemizin Gerçek Kahramanı: Passiflora Edulis: İşte en can alıcı noktaya geldik. Eğer Karadeniz sahil şeridinde, Rize’nin o nemli, ılık ve sürprizli havasında bu egzotik lezzeti yetiştirmek istiyorsanız, aramanız gereken tek bir isim var: Passiflora edulis (Mor Çarkıfelek).
- Neden Edulis? Çünkü edulis çeşidi, bu koca ailenin soğuğa ve değişen hava şartlarına karşı en dirençli, en dayanıklı üyelerinden biridir. Sahil bölgemizin bol nemini çok sever, kışın yaşanan hafif soğukları doğru budamayla tolere edebilir ve en önemlisi; o içi çıtır çekirdekli, jölemsi, buram buram tropikal koku yayan en lezzetli meyveler bu çeşitten alınır. Benim bahçemde coşan, dalından yere düşmesini sabırsızlıkla beklediğim o nefis çeşit de tam olarak budur.
Özetle; Passiflora dünyası çok geniştir ama bizim toprakların, Rize sahilinin dilinden anlayan, buraları seven yegane çeşit Passiflora edulis’tir.